Strafrecht · bijgewerkt 31-10-2026
Enkelband (elektronisch toezicht): wanneer krijgt u er een en hoe werkt het?
Antwoord in 9 seconden
Een enkelband is geen straf uit de wet, maar volgens de reclassering een middel om een locatiegebod of locatieverbod te controleren. De wet staat elektronisch toezicht toe bij een bijzondere voorwaarde van een voorwaardelijke straf (artikel 14c lid 4 Sr) en bij voorwaardelijke invrijheidstelling (artikel 6:2:11 lid 4 Sv). Volgens de Rijksoverheid kan ook een verdachte er een krijgen.
Deze dienst bieden wij op dit moment nog niet aan.
De informatie op deze pagina is wel actueel en gecontroleerd. Wilt u bericht zodra wij u hierbij kunnen helpen?
Nu hulp nodig? Het Juridisch Loket geeft gratis advies bij een laag inkomen en weinig spaargeld: 0800-8020. Dat is een aparte organisatie, niet Legal Holding. Alle hulp op een rij
Aangehouden of opgeroepen voor verhoor?
Is er gevaar of nood: bel 112. Als verdachte bent u niet verplicht te antwoorden (artikel 29 lid 2 Sv). U mag zich laten bijstaan door een advocaat (artikel 28 lid 1 Sv), ook tijdens het politieverhoor (artikel 28d Sv). Bent u aangehouden voor een feit waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten, dan wijst de raad voor rechtsbijstand op uw verzoek een advocaat aan (artikel 28b lid 2 Sv). Bent u aangehouden omdat u een voorwaarde zou hebben overtreden, dan dient de officier van justitie direct een vordering in en beslist de rechter-commissaris binnen drie dagen (driemaal vierentwintig uur) daarna over voorlopige tenuitvoerlegging (artikel 6:6:20 lid 2 en 3 Sv).
Wat is een enkelband?
Een enkelband is een elektronisch apparaat om de enkel. Volgens de reclassering draagt u hem omdat u reclasseringstoezicht heeft met een locatieverbod of locatiegebod, en gebruikt de reclassering hem om te controleren of u zich daaraan houdt. De enkelband staat niet in de lijst van straffen in de wet (artikel 9 Sr); hij dient om een voorwaarde te controleren.
- Locatiegebod: u moet op afgesproken tijden ergens zijn, bijvoorbeeld thuis of op uw werk.
- Locatieverbod: u mag op een bepaalde plek niet komen, bijvoorbeeld in de buurt van een slachtoffer, een stadion of een uitgaansgebied.
Volgens de Rijksoverheid staat de enkelband in contact met de meldkamer en de reclassering, en ziet een medewerker van de meldkamer op een scherm of iemand op de juiste plek is.
Wanneer krijgt u een enkelband?
| Situatie | Wie beslist | Grondslag |
|---|---|---|
| Bijzondere voorwaarde bij een voorwaardelijke straf | De strafrechter | Artikel 14c lid 2 en 4 Sr: aan een bijzondere voorwaarde kan elektronisch toezicht worden verbonden |
| Schorsing van de voorlopige hechtenis | De rechter die over de voorlopige hechtenis beslist | Schorsing onder voorwaarden (artikel 80 Sv); volgens de Rijksoverheid kan ook een verdachte een enkelband krijgen |
| Voorwaardelijke invrijheidstelling | Het openbaar ministerie | Artikel 6:2:11 lid 4 en 6:2:12 lid 1 Sv |
| Verlof uit een gevangenis of kliniek | De gevangenis of kliniek bepaalt de gevolgen van een overtreding | Volgens de reclassering zonder reclasseringstoezicht; de reclassering controleert en meldt overtredingen aan de inrichting |
Aan een bijzondere voorwaarde kan elektronisch toezicht worden verbonden.
De bijzondere voorwaarden die u met een enkelband kunt controleren, staan in de wet: een verbod zich op of in de directe omgeving van een bepaalde locatie te bevinden, en een verplichting op bepaalde tijdstippen of gedurende een bepaalde periode op een bepaalde locatie aanwezig te zijn (artikel 14c lid 2 onder 6° en 7° Sr). Bij een bijzondere voorwaarde moet u ook meewerken aan het reclasseringstoezicht, waaronder huisbezoeken (artikel 14c lid 3 Sr).
Elke zaak is anders
De voorbeelden, uitspraken en uitkomsten van rekenhulpen op deze site laten zien hoe de regels in andere situaties werken. Ze zeggen niet wat de uitkomst in uw zaak wordt: die hangt af van uw eigen afspraken, bewijs en omstandigheden. Twijfelt u? Lees waar u gratis of betaalbare juridische hulp vindt.
Voorwaardelijke invrijheidstelling
Een gedetineerde met een tijdelijke gevangenisstraf kan onder voorwaarden eerder vrijkomen. Dat heet voorwaardelijke invrijheidstelling (vi).
- Wanneer: bij een straf van meer dan een jaar en hoogstens twee jaar als u minstens een jaar vastzat en van de rest een derde heeft ondergaan; bij een straf van meer dan twee jaar na twee derde, waarbij de periode van vi hoogstens twee jaar is (artikel 6:2:10 lid 1 Sv).
- Niet: als de rechter een deel van de straf voorwaardelijk oplegde, als een voorwaardelijke straf alsnog wordt uitgevoerd, of bij een vreemdeling zonder rechtmatig verblijf (artikel 6:2:10 lid 2 Sv).
- Wie beslist: het OM, uiterlijk vier weken van tevoren, met advies van de directeur van de inrichting en de reclassering. Het OM weegt uw gedrag, de risico’s en de belangen van slachtoffers (artikel 6:2:10 lid 3, 6:2:12 en 6:2:13 Sv). Volgens de Rijksoverheid komen gedetineerden niet vanzelfsprekend voorwaardelijk vrij.
- Voorwaarden: altijd geen strafbaar feit plegen; daarnaast kunnen bijzondere voorwaarden gelden, zoals een contact- of locatieverbod, met elektronisch toezicht (artikel 6:2:11 Sv).
- Proeftijd: zo lang als de periode van vi, maar minstens een jaar (artikel 6:1:18 lid 2 Sv).
Wie houdt toezicht?
De reclassering. Volgens de Rijksoverheid bestaat die uit Reclassering Nederland, Leger des Heils Jeugdzorg en Reclassering en Stichting Verslavingsreclassering GGZ. Volgens de reclassering:
- doet zij vooraf onderzoek of de enkelband past bij uw leven en woning;
- plaatst een monteur de band en krijgt u uitleg over opladen en gebruik;
- belt het monitoringscentrum van de Dienst Vervoer & Ondersteuning van de Dienst Justitiële Inrichtingen of uw reclasseringswerker direct als u buiten bereik of bij een verboden gebied komt, en krijgt u een sms;
- moet u altijd telefonisch bereikbaar zijn.
- Stap 1De meldkamer en de reclassering zien de overtredingVolgens de reclassering krijgt u een sms en wordt u gebeld. Bij sabotage van de band schakelt de meldkamer volgens de Rijksoverheid direct de politie in.
- Stap 2Het OM beslist over aanhoudingBij ernstige redenen voor het vermoeden dat u een voorwaarde niet naleeft en als aannemelijk is dat de rechter vrijheidsbeneming beveelt, kan het OM uw aanhouding bevelen (artikel 6:3:15 Sv).
- Stap 3Gevolgen voor de straf of de vrijheidBij een voorwaardelijke straf kan de rechter de straf alsnog laten uitvoeren (artikel 6:6:21 Sv). Bij vi kan het OM die herroepen (artikel 6:2:12 Sv). Bij een geschorste voorlopige hechtenis beslist de rechter over opheffing van de schorsing; die beslissing is dadelijk uitvoerbaar (artikel 86 lid 1 en 5 Sv).
Termijn: twee weken voor bezwaar tegen het weigeren of herroepen van vi
Weigert het OM voorwaardelijke invrijheidstelling, stelt het de beslissing uit of herroept het de vi, dan kunt u een met redenen omkleed bezwaarschrift indienen bij de rechtbank, binnen twee weken na de betekening van de kennisgeving van die beslissing (artikel 6:6:8 lid 1 en 2 Wetboek van Strafvordering). Wordt geen vi verleend, dan kunt u ook na minstens zes maanden eenmaal opnieuw om vi vragen; het OM beslist dan binnen twee maanden (artikel 6:2:13 lid 2 Sv).
Wie kan u helpen?
Uw reclasseringswerker
U heeft vragen over uw rooster, uw locatieverbod of de enkelband zelf.
Geen kosten voor uw vraag
U wilt weten wat een overtreding voor uw straf of vi betekent.
Gratis bij een laag inkomen en weinig spaargeld
Het OM vraagt om tenuitvoerlegging of herroept uw vi.
Afhankelijk van de zaak; volgens de Raad voor Rechtsbijstand betaalt de overheid soms mee
Specialist strafrecht
U wilt uw situatie straks laten beoordelen.
Afhankelijk van de zaak · Binnenkort via Legal Holding
Legal Holding is geen advocatenkantoor en regelt geen pro deo. Een toevoeging loopt via de Raad voor Rechtsbijstand; zie hulp.
Veelgestelde vragen
Kan de reclassering altijd zien waar ik ben met een enkelband?
Dat hangt af van het type. Volgens de reclassering werkt de enkelband met een radiosignaal (RFID), meestal om te controleren of u volgens een rooster thuis bent, of met GPS, waarmee de locatie steeds wordt gemeten, vooral om een locatieverbod te controleren. Per situatie kiest de reclassering of alleen RFID of ook GPS wordt gebruikt.
Mag ik met een enkelband werken of studeren?
Volgens de reclassering kan dat: u kunt blijven werken of studeren, terwijl de reclassering dag en nacht controleert of u zich aan uw afspraken houdt. Welke tijden en plekken voor u gelden, staat in de voorwaarden die de rechter of het OM stelde en in de afspraken met uw toezichthouder.
Bestaat er een enkelband die alcohol meet?
Ja. Volgens de reclassering meet een enkelband met alcoholmeter 24 uur per dag via zweet op de huid of de drager alcohol heeft gedronken. Die toezichten voert Verslavingsreclassering GGZ uit. Een alcoholverbod kan een bijzondere voorwaarde zijn bij een voorwaardelijke straf (artikel 14c lid 2 onder 9° Sr).
Wat gebeurt er als ik de enkelband kapot maak?
Volgens de reclassering gaat er dan onmiddellijk een melding naar de meldkamer, die de reclassering inlicht; volgens de Rijksoverheid schakelt de meldkamer direct de politie in en neemt die contact op met eventuele slachtoffers. Daarna kan het OM bij ernstige redenen voor het vermoeden dat u een voorwaarde niet naleeft uw aanhouding bevelen (artikel 6:3:15 Sv).
Krijgt een slachtoffer bericht als ik in de buurt kom?
Volgens de reclassering loopt in verschillende regio's een proef met een slachtofferdevice bij stalking of ernstig huiselijk geweld: het slachtoffer draagt een GPS-apparaat dat in verbinding staat met de enkelband. Komt de drager te dichtbij, dan krijgt de reclassering een signaal. Een rechter of gevangenisdirecteur beslist of het device wordt ingezet.
Bronnen
- Wetboek van Strafrecht, artikel 9, 14a en 14c (versie 01-07-2026) wet · geraadpleegd 31-10-2026 · geldende versie sinds 01-07-2026
- Wetboek van Strafvordering, artikel 28, 28b, 28d, 29, 80, 86, 6:1:18, 6:2:10, 6:2:11, 6:2:12, 6:2:13, 6:3:15, 6:6:8, 6:6:20 en 6:6:21 (versie 01-07-2026) wet · geraadpleegd 31-10-2026 · geldende versie sinds 01-07-2026
- Reclassering Nederland: de enkelband (bijgewerkt 20-10-2026) overheid · geraadpleegd 31-10-2026
- Rijksoverheid: hoe werkt een elektronische enkelband? overheid · geraadpleegd 31-10-2026
- Rijksoverheid: vervroegde vrijlating en voorwaardelijke invrijheidstelling overheid · geraadpleegd 31-10-2026
Bronnen gecontroleerd door de redactie op 31-10-2026. De juridische controle van deze pagina volgt · Zo controleren wij
Laatst bijgewerkt: 31-10-2026Bekijk wat er is veranderd
- Eerste versie: wanneer een enkelband wordt opgelegd (bijzondere voorwaarde, schorsing van de voorlopige hechtenis, voorwaardelijke invrijheidstelling, verlof), het toezicht door de reclassering, de techniek en de gevolgen van overtreding.
Was deze pagina nuttig?
Dank u. Uw reactie helpt ons deze pagina beter te maken.
Legal Holding
Wilt u straks hulp bij uw strafrechtzaak?
Deze dienst start binnenkort. Laat uw e-mailadres achter en u krijgt één bericht zodra het kan.
Wij regelen geen advocaat op toevoeging (pro deo). Nu hulp nodig? Lees waar u gratis of betaalbare juridische hulp vindt.