Vernieling: wat is de straf en wie betaalt de schade?

Aangehouden of opgeroepen voor verhoor?

Is er gevaar of nood: bel 112. Wordt u als verdachte verhoord, dan bent u niet verplicht te antwoorden (artikel 29 lid 2 Wetboek van Straf­vordering) en mag u zich laten bijstaan door een advocaat (artikel 28 lid 1), die op uw verzoek het verhoor kan bijwonen (artikel 28d). Voor vernieling is voorlopige hechtenis toegelaten (artikel 67 lid 1 Sv). Bent u daarvoor aangehouden en wilt u rechts­bij­stand, dan laat de hulp­of­fi­cier van justitie de Raad voor Rechts­bij­stand een advocaat aanwijzen (artikel 28b lid 2), met wie u vóór het eerste verhoor maximaal een half uur kunt spreken (artikel 28c lid 1). Bent u slachtoffer: doe aangifte bij de politie.

Wat is vernieling?

Vernieling is expres iets kapotmaken dat van een ander is. Denk aan een autospiegel aftrappen, een ruit ingooien of een fiets onbruikbaar maken.

Hij die opzettelijk en weder­rechtelijk enig goed dat geheel of ten dele aan een ander toebehoort, vernielt, beschadigt, onbruikbaar maakt of wegmaakt, wordt gestraft met ge­van­ge­nis­straf van ten hoogste twee jaren of geldboete van de vierde categorie.

De onderdelen van het artikel:

• Opzettelijk: de dader doet het bewust. Per ongeluk iets kapotmaken is geen vernieling.
• Weder­rechtelijk: de dader heeft er geen recht op, bij­voor­beeld geen toestemming van de eigenaar.
• Geheel of ten dele van een ander: ook iets wat u samen met een ander bezit, telt mee.
• Vier handelingen: vernielen, beschadigen, onbruikbaar maken of wegmaken. Het goed hoeft dus niet helemaal kapot te zijn.

Straffen

Vernieling en verwante feiten: maximale straffen

Feit	Artikel	Maximale straf
Vernieling of be­scha­di­ging van andermans goed	350 lid 1	2 jaar of geldboete vierde categorie (€27.500)
Een dier van een ander doden, beschadigen, onbruikbaar maken of wegmaken	350 lid 2	5 jaar of geldboete vijfde categorie (€110.000)
Gegevens in een computer of telefoon wissen, veranderen of on­toe­gan­ke­lijk maken	350a lid 1	2 jaar of geldboete vierde categorie
Werken van algemeen nut, zoals spoorweg-, elek­tri­ci­teits- of waterwerken	351	3 jaar of geldboete vierde categorie
Een gebouw, vaartuig of lucht­vaar­tuig van een ander	352	4 jaar of geldboete vierde categorie
Openlijk in vereniging geweld, met op­zet­te­lijke vernieling	141 lid 2 onder 1°	6 jaar of geldboete vierde categorie

Is de vernieling arglistig gepleegd of was er le­vens­ge­vaar voor een ander te duchten, dan kan de ge­van­ge­nis­straf met een derde omhoog (artikel 354 Sr). Doet u het met meerdere mensen, dan noemt de politie dat openlijke ge­weld­ple­ging.

Wat eist het OM bij vernieling?

Het Openbaar Ministerie gebruikt de Richtlijn voor straf­vordering vernieling (2015R015) als uit­gangs­punt voor zijn eis. De hoogte hangt af van de schade en van eerdere ver­oor­de­lin­gen.

Uit­gangs­punt van het OM bij een eerste vernieling, alleen gepleegd

Schade	Uit­gangs­punt
Tot €500	Geldboete €225
€500 tot €1.000	Geldboete €325
€1.000 tot €2.500	Geldboete €425
€2.500 tot €5.000	Geldboete €550
Vanaf €5.000	Taakstraf vanaf 50 uur

Voorbeeld

Tom (fictief) trapt na het uitgaan de spiegel van een geparkeerde auto af. De schade is €400. Hij heeft geen strafblad

Mogelijk strafbaar feit

Vernieling, artikel 350 lid 1 Sr

Uit­gangs­punt OM-richtlijn

Geldboete €225, plus vergoeding van de schade

Wettelijk maximum

2 jaar of geldboete vierde categorie

Fictief voorbeeld op basis van artikel 350 Wetboek van Strafrecht en de Richtlijn voor straf­vordering vernieling (2015R015), ge­con­tro­leerd 31-10-2026. De richtlijn noemt onder meer alcohol of drugs en uit­gaans­ge­weld als straf­ver­zwa­rend; de rechter is niet aan de richtlijn gebonden.

Elke zaak is anders

De voorbeelden, uitspraken en uitkomsten van rekenhulpen op deze site laten zien hoe de regels in andere situaties werken. Ze zeggen niet wat de uitkomst in uw zaak wordt: die hangt af van uw eigen afspraken, bewijs en om­stan­dig­he­den. Twijfelt u? Lees waar u gratis of betaalbare juridische hulp vindt.

De richtlijn noemt als uit­gangs­punt ook dat de totale schade is of wordt vergoed. Straf­ver­zwa­rend zijn volgens de richtlijn onder meer een kwetsbaar slachtoffer, een evenement of voetbal, alcohol of drugs, agressie in het verkeer, vernieling van een gebouw en dis­cri­mi­na­tie. Een vernieling kan ook worden afgedaan met een straf­be­schik­king van de officier van justitie (artikel 257a Sv).

Schade­vergoeding: zo krijgt u uw geld terug

Wie door een vernieling schade lijdt, kan op twee manieren vergoeding krijgen:

• In de strafzaak. U voegt zich als benadeelde partij (artikel 51f Sv). De rechter kan de dader dan tot betaling veroordelen en de schade­vergoedings­maatregel opleggen: de dader betaalt aan de staat, die het bedrag aan u uitkeert (artikel 36f Sr). Volgens het CJIB zorgt het CJIB ervoor dat u de toegekende schade­vergoeding krijgt. Ook in een straf­be­schik­king kan de officier zo’n betaling opleggen (artikel 257a lid 2 onder d Sv).
• Bij de burgerlijke rechter. Vernieling maakt inbreuk op uw eigendom en kan daarom een on­rechtmatige daad zijn: wie die pleegt en aan wie zij kan worden toegerekend, moet de schade vergoeden (artikel 6:162 BW).

Termijn: voeg u op tijd als benadeelde partij

Vóór de zitting voegt u zich met het formulier dat u van de officier van justitie krijgt, bij de officier die de zaak vervolgt. Op de zitting kan het ook, mondeling of schrif­te­lijk, maar uiterlijk voordat de officier van justitie het woord krijgt voor zijn eis (artikel 51g lid 1 en 3 Wetboek van Straf­vordering). Gaat het om uw echtgenoot of een familielid, dan gelden de klacht­re­gels van artikel 316 Sr; lees de vragen hieronder.

1. Stap 1Maak foto's en noteer wat er gebeurdeFotografeer de schade, noteer datum, tijd en plaats en vraag getuigen om hun gegevens. Bewaar ca­me­ra­beel­den als die er zijn.
2. Stap 2Doe aangifte bij de politieVertel wat er vernield is en wat het kost. Vermeld wat de schade is en dat u die vergoed wilt krijgen.
3. Stap 3Verzamel bonnen en offertesBewaar de rekening van de reparatie of een offerte, de aankoopbon en de polis. Vul daarmee het voegings­formulier in, of stel de dader aan­spra­ke­lijk.

Verdacht van vernieling?

U hoeft niet te antwoorden en u mag een advocaat raadplegen, ook vóór het verhoor. Lees uw rechten als verdachte. Het recht om vernieling (artikel 350) te vervolgen verjaart na zes jaar; voor een gebouw (artikel 352) na twaalf jaar, te rekenen vanaf de dag na het feit (artikel 70 lid 1 en 71 Sr).

Wie kan u helpen?

Nu nodig

Piket­advocaat

U bent aangehouden voor vernieling en wordt verhoord.

Op uw verzoek aangewezen via de Raad voor Rechts­bij­stand

Juridisch Loket

U heeft een straf­be­schik­king of dagvaarding gekregen, of u wilt weten hoe u schade verhaalt.

Gratis bij een laag inkomen en weinig spaargeld

Specialist strafrecht

U moet voor de rechter komen, of u wilt een grote schade­vordering goed laten onderbouwen.

Afhankelijk van de zaak · Binnenkort via Legal Holding

Legal Holding is geen ad­vo­ca­ten­kan­toor en regelt geen pro deo. Een advocaat met een toevoeging vraagt u aan via de Raad voor Rechts­bij­stand; lees waar u gratis of betaalbare juridische hulp vindt en wanneer u een straf­recht­advocaat nodig heeft.