Vastgoed en bouw · bijgewerkt 26-10-2026
Bouwen op of bij de erfgrens
Antwoord in 9 seconden
Op of tegen de erfgrens bouwen mag vaak, maar twee soorten regels gelden tegelijk. Het omgevingsplan bepaalt of het vergunningvrij kan en hoe hoog het mag. Het burenrecht verbiedt onder meer ramen of balkons binnen 2 meter van de grens met uitzicht op het erf van de buren, tenzij zij toestemming geven. Over de grens bouwen mag niet zomaar.
Deze dienst bieden wij op dit moment nog niet aan.
De informatie op deze pagina is wel actueel en gecontroleerd. Wilt u bericht zodra wij u hierbij kunnen helpen?
Nu hulp nodig? Het Juridisch Loket geeft gratis advies bij een laag inkomen en weinig spaargeld: 0800-8020. Dat is een aparte organisatie, niet Legal Holding. Alle hulp op een rij
Twee soorten regels tegelijk
Wie op of bij de grens met de buren wil bouwen, krijgt met twee soorten regels te maken. Ook als u geen vergunning nodig heeft, blijft het burenrecht uit het Burgerlijk Wetboek gelden.
| Regels | Waar ze over gaan | Wie handhaaft |
|---|---|---|
| Omgevingsplan en Bbl | Of u mag bouwen, of u een vergunning nodig heeft, hoe hoog en hoe groot | De gemeente |
| Burenrecht (Boek 5 BW) | Ramen en balkons bij de grens, regenwater, de gemeenschappelijke muur, bouwen over de grens | De buren zelf, zo nodig via de rechter |
Of een schuur, aanbouw of uitbouw in uw achtertuin vergunningvrij is, leest u bij vergunningvrij bouwen. In de standaardregels van het Rijk geldt dan onder meer een hoogte van hoogstens 5 m, in het achtererfgebied. Uw gemeente kan dat in haar omgevingsplan anders hebben geregeld.
Ramen en balkons: de regel van 2 meter
Tenzij de eigenaar van het naburige erf daartoe toestemming heeft gegeven, is het niet geoorloofd binnen twee meter van de grenslijn van dit erf vensters of andere muuropeningen, dan wel balkons of soortgelijke werken te hebben, voor zover deze op dit erf uitzicht geven.
- Uitzonderingen: de buren kunnen zich niet verzetten als hun erf een openbare weg of openbaar water is, als er een openbare weg of openbaar water tussen ligt, of als het uitzicht niet verder reikt dan een muur binnen 2 meter van het raam (artikel 5:50 lid 2 BW).
- Lichtopeningen: in een muur binnen die 2 meter mag u wel lichtopeningen maken, mits met vaste en ondoorzichtige vensters (artikel 5:51 BW), zoals vast melkglas.
- Toestemming: geven de buren toestemming, leg die dan schriftelijk vast. Wilt u dat de afspraak ook voor latere eigenaars geldt, dan kan de notaris een erfdienstbaarheid vestigen.
Elke zaak is anders
De voorbeelden, uitspraken en uitkomsten van rekenhulpen op deze site laten zien hoe de regels in andere situaties werken. Ze zeggen niet wat de uitkomst in uw zaak wordt: die hangt af van uw eigen afspraken, bewijs en omstandigheden. Twijfelt u? Lees waar u gratis of betaalbare juridische hulp vindt.
Regenwater en de gemeenschappelijke muur
- Regenwater: uw dak moet zo zijn ingericht dat het water niet op het erf van de buren afloopt (artikel 5:52 BW). Let daar op bij een aanbouw met de goot aan de kant van de buren.
- Muur op de grens: een scheidsmuur die twee gebouwen gemeen hebben, is van rechtswege van beide eigenaars samen (artikel 5:62 lid 2 BW). Wat u met zo’n muur mag, zoals ertegen aanbouwen tot de helft van de dikte, leest u bij mandeligheid.
- Scheidsmuur eisen: in een aaneengebouwd deel van een gemeente kan elke eigenaar vorderen dat de buurman meewerkt aan een scheidsmuur van 2 meter hoog op de grens, op gezamenlijke kosten, tenzij een verordening of plaatselijke gewoonte iets anders regelt (artikel 5:49 BW). Lees meer bij erfafscheiding.
Bouwen over de grens
Steekt een gebouw of werk deels over de grens, dan kunnen de buren vragen het weg te halen. Zou de eigenaar van het gebouw daardoor onevenredig veel zwaarder worden benadeeld dan de buren door het te laten staan, dan kan hij vorderen dat hij tegen schadeloosstelling een erfdienstbaarheid krijgt of, als de buren dat kiezen, het stuk grond (artikel 5:54 BW). Weet u niet precies waar de grens ligt, laat die dan eerst vaststellen door het Kadaster.
Wie kan u helpen?
Omgevingsloket en gemeente
U wilt weten wat u op of bij de grens mag bouwen.
Geen kosten voor de vergunningcheck
Kadaster
U weet niet precies waar de grens ligt.
Volgens de tarieven van het Kadaster
U heeft onenigheid met de buren over een bouwwerk.
Gratis bij een laag inkomen en weinig spaargeld
Specialist vastgoedrecht
De buren bouwen over de grens of weigeren mee te werken, en u wilt naar de rechter.
Afhankelijk van de zaak · Binnenkort via Legal Holding
Veelgestelde vragen
Hoe hoog mag ik bouwen op de erfgrens?
Dat staat in het omgevingsplan van uw gemeente. Voor een vergunningvrij bijgebouw in de achtertuin geldt in de standaardregels van het Rijk onder meer een maximale hoogte van 5 m, en er zijn ook regels over de hoogte afhankelijk van de plek. Uw gemeente kan dat anders hebben geregeld. Check het voor uw adres in het Omgevingsloket.
Heb ik toestemming van de buren nodig om tegen de erfgrens te bouwen?
Voor de vergunning in de regel niet. Wel heeft u hun toestemming nodig om over de grens te bouwen, of om binnen 2 meter een raam of balkon met uitzicht op hun erf te maken (artikel 5:50 BW). Leg zulke afspraken schriftelijk vast.
Mijn buurman bouwt een stukje over de grens. Wat kan ik doen?
U kunt vragen het weg te halen. Zou de buurman door wegnemen onevenredig veel zwaarder worden benadeeld dan u door het te laten staan, dan kan hij de rechter vragen om tegen schadeloosstelling een erfdienstbaarheid of het stuk grond te krijgen (artikel 5:54 BW). Laat eerst de grens vaststellen als die onduidelijk is.
Bronnen
- Burgerlijk Wetboek Boek 5, artikel 5:49, 5:50, 5:51, 5:52, 5:54 en 5:62 wet · geraadpleegd 26-10-2026 · geldende versie sinds 01-01-2024
- IPLO: stappenplan vergunningvrij bouwen bijbehorende bouwwerken overheid · geraadpleegd 26-10-2026
- Rijksoverheid: vergunningvrij bouwen en verbouwen overheid · geraadpleegd 26-10-2026
Bronnen gecontroleerd door de redactie op 26-10-2026. De juridische controle van deze pagina volgt · Zo controleren wij
Laatst bijgewerkt: 26-10-2026Bekijk wat er is veranderd
- Eerste versie: omgevingsplan en burenrecht naast elkaar, de regel van 2 meter, regenwater, de gemeenschappelijke muur en bouwen over de grens.
Was deze pagina nuttig?
Dank u. Uw reactie helpt ons deze pagina beter te maken.
Legal Holding
Wilt u straks hulp bij uw vastgoed en bouwzaak?
Deze dienst start binnenkort. Laat uw e-mailadres achter en u krijgt één bericht zodra het kan.
Wij regelen geen advocaat op toevoeging (pro deo). Nu hulp nodig? Lees waar u gratis of betaalbare juridische hulp vindt.